16.8 C
Nicosia
Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026 | 4:03

Η σκοτεινή πλευρά της πληροφορικής: Όταν ο κώδικας γίνεται εργαλείο καταστολής

Πίνουμε καφέ με συναδέλφους και συζητάμε για την τέχνη μας. Αναλύουμε το latency στις βάσεις δεδομένων, τη δομή ενός API ή τη μετάβαση στο cloud. Οι άνθρωποι της πληροφορικής αγαπάμε τα εργαλεία μας. Θεωρούμε την τεχνολογία ουδέτερη. Τη βλέπουμε ως μέσο για τη λύση προβλημάτων.

Υπάρχει όμως μια πλευρά της δουλειάς μας που δεν αναφέρουμε στα tech meetups. Η στιγμή που το integration παύει να είναι τεχνικός όρος και γίνεται όπλο. Η περίπτωση της Υπηρεσίας Μετανάστευσης των ΗΠΑ (ICE) αποτελεί παράδειγμα. Δεν πρόκειται για σενάριο επιστημονικής φαντασίας. Είναι η εφαρμογή των big data analytics στην παρακολούθηση ανθρώπων. Η μηχανή αυτή χτίστηκε με τα ίδια υλικά που χρησιμοποιούμε όλοι καθημερινά.

Η συλλογή των δεδομένων

Οι βάσεις δεδομένων του ICE δεν περιέχουν μόνο ονόματα. Περιλαμβάνουν κάθε κίνηση των πολιτών. Η υπηρεσία αγόρασε πρόσβαση σε δισεκατομμύρια σημεία δεδομένων τοποθεσίας από την εταιρεία Vigilant Solutions. Τα δεδομένα αυτά προέρχονται από ιδιωτικές πηγές. Ασφαλιστικές εταιρείες και διαχειριστές πάρκινγκ συγκεντρώνουν πληροφορίες από κάμερες που διαβάζουν πινακίδες αυτοκινήτων.

Η εταιρεία Flock Safety ενισχύει αυτό το δίκτυο. Τοποθετεί έξυπνες κάμερες AI σε γειτονιές για λόγους ασφαλείας. Παρόλο που ορισμένες πολιτείες απαγορεύουν τη μεταφορά αυτών των δεδομένων στο ICE, οι πράκτορες βρίσκουν τρόπους. Ζητούν πληροφορίες από τοπικά αστυνομικά τμήματα. Έτσι δημιουργούν ένα δίκτυο παρακολούθησης που παρακάμπτει τους νομικούς περιορισμούς.

Η ανάλυση και το Pattern of Life

Η Palantir Technologies αναλαμβάνει την επεξεργασία αυτού του όγκου πληροφοριών. Το λογισμικό Gotham και το ICM προσφέρουν την πραγματική αξία μέσω των analytics. Η Palantir δεν εντοπίζει απλώς ένα όχημα. Εφαρμόζει την ανάλυση «pattern of life».

  1. Ο αλγόριθμος χαρτογραφεί τις διαδρομές σας για μήνες.
  2. Αναγνωρίζει πού παρκάρετε το βράδυ και βρίσκει το σπίτι σας.
  3. Εντοπίζει την εργασία σας από τις ώρες παραμονής σε ένα σημείο.
  4. Συνδέει εσάς με άλλους ανθρώπους μέσω του «associate analysis».

Αν δύο αυτοκίνητα κινούνται μαζί ή παρκάρουν στο ίδιο σημείο, το σύστημα υποθέτει σχέση μεταξύ των ιδιοκτητών. Ο κώδικας βρίσκει φίλους και συνεργάτες χωρίς φυσική παρακολούθηση. Αναλύει μόνο τα metadata των μετακινήσεων.

Το ψηφιακό workflow της απέλασης

Η διαδικασία μοιάζει με ένα CI/CD pipeline. Στο τέλος του όμως υπάρχει η ανθρώπινη δυστυχία. Η διαδικασία αυτή ονομάζεται «Cloud Industrial Complex» και έχει τέσσερις φάσεις.

  • Ταυτοποίηση: Μια πινακίδα στο σύστημα πυροδοτεί queries σε data brokers. Η Thomson Reuters και η LexisNexis παρέχουν λογαριασμούς ρεύματος και αρχεία ψηφοφόρων. Η πινακίδα γίνεται αμέσως ονοματεπώνυμο και διεύθυνση.
  • Βιομετρική ανάλυση: Οι πράκτορες χρησιμοποιούν εφαρμογές όπως το Mobile Fortify. Τραβούν φωτογραφίες ή παίρνουν δακτυλικά αποτυπώματα στο δρόμο. Το σύστημα συγκρίνει τα στοιχεία με τη βάση της Clearview AI. Αυτή περιέχει 50 δισεκατομμύρια φωτογραφίες από κοινωνικά δίκτυα.
  • Catch and Revoke: Το εργαλείο ShadowDragon σαρώνει το διαδίκτυο για το ψηφιακό σας αποτύπωμα. Αλγόριθμοι NLP διαβάζουν τις αναρτήσεις σας. Αν το σύστημα κρίνει μια άποψη ως ύποπτη, μπορεί να ανακαλέσει τη βίζα σας αυτόματα.
  • ImmigrationOS: Όλα τα δεδομένα καταλήγουν σε μια μηχανή αποφάσεων. Το σύστημα βάζει ένα σκορ ρίσκου. Ορίζει προτεραιότητες και λέει στον πράκτορα ποιον να συλλάβει. Αυτή είναι η αυτοματοποίηση της επιβολής του νόμου.

Τα σφάλματα και η μεροληψία

Ο κώδικας έχει bugs. Το ομοσπονδιακό σύστημα όμως δείχνει τυφλή εμπιστοσύνη στα αποτελέσματα. Ένα «flag» στον αλγόριθμο έχει μεγαλύτερη ισχύ από τα επίσημα έγγραφα. Υπάρχουν περιπτώσεις σύλληψης πολιτών λόγω σφαλμάτων του συστήματος.

Επιπλέον, τα δεδομένα εκπαίδευσης περιέχουν ιστορική μεροληψία. Ο αλγόριθμος στοχοποιεί συγκεκριμένες ομάδες. Η τεχνολογία λειτουργεί ως ένα «μαύρο κουτί» που δύσκολα αμφισβητείται. Μέχρι το τέλος του 2025, το ImmigrationOS συνέβαλε σε 622.000 απελάσεις. Περίπου 1,9 εκατομμύρια άνθρωποι έφυγαν μόνοι τους λόγω της διαρκούς παρακολούθησης.

Η κατάσταση στην Ευρώπη

Πολλοί πιστεύουν ότι ο GDPR μας προστατεύει. Η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Οι εταιρείες αυτές συνεργάζονται ήδη με ευρωπαϊκούς φορείς. Στη Μεγάλη Βρετανία, το NHS ανέθεσε στην Palantir τη διαχείριση ιατρικών δεδομένων με συμβόλαιο 330 εκατομμυρίων λιρών. Στη Γαλλία, οι μυστικές υπηρεσίες χρησιμοποιούν το λογισμικό Gotham για την αντιτρομοκρατία.

Στην Ελλάδα, η Palantir είχε εμπλοκή κατά την πανδημία. Η Αρχή Προστασίας Δεδομένων χρειάστηκε να παρέμβει για τη νομιμότητα της επεξεργασίας. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο γεωγραφικό. Η χρήση παρόχων cloud όπως η AWS ή η Google ενεργοποιεί τον US Cloud Act. Οι αμερικανικές αρχές μπορούν να ζητήσουν δεδομένα ανεξάρτητα από τον τόπο αποθήκευσης. Η υποδομή υπάρχει ήδη παντού.

Η ευθύνη του δημιουργού

Εμείς χτίζουμε αυτά τα συστήματα. Εμείς υλοποιούμε τα integrations. Η τεχνολογία δεν είναι πάντα αθώα. Πρέπει να κατανοήσουμε ότι τα εργαλεία μας γίνονται όπλα. Αν δεν προσέξουμε, θα βοηθήσουμε στο χτίσιμο μιας φυλακής χωρίς τοίχους. Από αυτή τη φυλακή δεν θα μπορούμε να δραπετεύσουμε ούτε εμείς οι ίδιοι.

Alexius Dennis Diakogiannis
Software Architect · Java & AI Technologist · Public Speaker

Press Room

Μείνετε ενημερωμένοι με τo newsletter μας!

ΑρχικήΑΝΑΛΥΣΕΙΣ-ΑΡΘΡΑ-ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣΗ σκοτεινή πλευρά της πληροφορικής: Όταν ο κώδικας γίνεται εργαλείο καταστολής