Ο Ερντογάν και ο νόμος του μεγαλύτερου ψαριού

• Η εικόνα του σουλτάνου και του σατράπη αρχίζει να ξεθωριάζει

Η συμπεριφορά της Τουρκίας σε μια σειρά θεμάτων, όπως οι προκλήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ και στο Αιγαίο, η αγορά των ρωσικών πυραύλων S-400, η αντιπαράθεση της με την Αίγυπτο και το Ισραήλ και άλλα, δημιουργεί πολλά ερωτηματικά.

Ερωτηματικά που αφορούν το πως επιτρέπει η διεθνής κοινότητα στην Τουρκία να συμπεριφέρεται, όπως συμπεριφέρεται; Γιατί, ο Ερντογάν δεν λογαριάζει κανέναν και κάνει ότι του κατέβει; Που στηρίζεται η Άγκυρα και δείχνει τα δόντια της στις ΗΠΑ και στην Ε. Ένωση;

Όλα αυτά είναι κρίσιμα ερωτήματα που εμάς εδώ στην Κύπρο μας απασχολούν πολύ περισσότερο από τον καθένα. Και αυτό, διότι βιώνουμε όσο κανένας άλλος την τουρκική προκλητικότητα και ετσιθελικότητα.

Σίγουρα μονοδιάστατη απάντηση σ’ αυτά τα ερωτήματα δεν μπορεί να υπάρξει. Όμως, συνθέτοντας τις διάφορες πτυχές του θέματος, μπορούμε να πούμε ότι η πρωτοφανής αυταρχική συμπεριφορά της Τουρκίας στις διεθνείς σχέσεις, οφείλεται:

• Στο μεγαλοϊδεατισμό του τουρκικού πολιτικού συστήματος
• Στη σουλτανική νοοτροπία και εγωπάθεια του σημερινού ηγέτη της Τουρκίας Ταγίπ Ερντογάν
• Στις επεκτατικές βλέψεις που έχει η Τουρκία στη γειτονιά της και στην νοοτροπία κάποιων στην Άγκυρα για επαναδημιουργία της οθωμανικής αυτοκρατορίας
• Στη σημαντική γεωστρατηγική θέση της Τουρκίας
• Στη μεγάλη στρατιωτική δύναμη που απέκτησε τα τελευταία χρόνια η Άγκυρα
• Στη ψευδαίσθηση που υπάρχει σε κάποιους στην Τουρκία ότι μπορεί να το παίζει σε δύο ταμπλό (Δύση και Ανατολή) στην πολιτική σκακιέρα
• Στην άποψη που υπάρχει σε κάποιους κύκλους στην Τουρκία ότι οι άλλες χώρες τους έχουν περισσότερη ανάγκη (για οικονομικούς και άλλους λόγους) παρά η ίδια η Τουρκία τις άλλες χώρες

Όλα αυτά (ίσως και αρκετά άλλα) κάνουν την Τουρκία και τον Ερντογάν να γράφουν στα παλαιότερα των υποδημάτων τους μεγάλες χώρες, διεθνείς και περιφερειακούς οργανισμούς, γειτονικά κράτη και γενικά όλο το διεθνές σύστημα.

Όμως, η Τουρκία δεν είναι αποκομμένη από τον υπόλοιπο πλανήτη, ούτε μπορεί να επιβιώσει μόνο εκπέμποντας εχθρότητα, προκλητικότητα και ετσιθελισμό.

Σήμερα, η οικονομία της μαστίζεται από κρίση, το όνειρο της για στενότερες σχέσεις με την Ενωμένη Ευρώπη απομακρύνεται, οι σχέσεις της με τις ΗΠΑ είναι κλονισμένες, ενώ οι γείτονες της την αποκλείουν από κάθε περιφερειακή συνεργασία.

Η Τουρκία, λοιπόν, έφερε τα πράγματα σ’ ένα σημείο που φαίνεται να αυτοεγκλωβίστηκε η ίδια από τις επιλογές της. Είτε θα πρέπει να καταστεί μια χώρα που θα συμμετέχει στις εξελίξεις του πλανήτη, είτε θα μείνει αποκομμένη ζώντας, με τον ψευδεπίγραφο μεγαλοϊδεατισμό της.

Όσοι παρακολουθούν από κοντά τις πολιτικές και τακτικές Ερντογάν διαπιστώνουν ότι πολύ δύσκολα θα βγει στο ξέφωτο με το δρόμο που διάλεξε. Δεν μπορεί στα πολλά μέτωπα που άνοιξε να έχει παντού επιτυχίες. Κάπου, αν όχι σ’ όλα, θα χάσει.

Οι υπόλοιπες χώρες και ειδικά εκείνες που είχαν στενότατες σχέσεις με την Τουρκία άρχισαν να αντιδρούν με τα πολιτικά κόλπα του Ερντογάν. Το διαχρονικό χάιδεμα της Άγκυρας, που είναι ένας ακόμα λόγος εκτοχιασμού του Ερντογάν, άρχισε να δίνει τη θέση του στις προειδοποιητικές βολές, στις υποβαθμίσεις της τουρκικής οικονομίας και εταιρειών της και στα διπλωματικά μαστιγώματα που βλέπουμε τελευταίως.

Ο Ερντογάν που αυτοπαρουσιάζεται ως αυτάρκης και αυτοδύναμος, δεν μπορεί να αγνοήσει αυτή την αλλαγή στάσης της διεθνούς κοινότητας, έναντι της χώρας του.

Δεν μπορεί να κλείνει τα μάτια του σ’ όλες τις διεθνείς πιέσεις που του ασκούνται για να καταστεί συνεργάσιμος με τους γείτονες του και πιστός με τις διαχρονικές συμμαχίες του.

Ο Ερντογάν μπορεί δημοσίως να κάνει τον νταή για να ικανοποιήσει το εσωτερικό ακροατήριο του (λόγω και των εκλογών στην Κωνσταντινούπολη), όμως άρχισε να έχει κόστος. Κόστος που κάποιοι μορφωμένοι και προβληματισμένοι στην ίδια την Τουρκία, άρχισαν να το αναδεικνύουν και να το δημοσιοποιούν.

Ερχόμενοι στα δικά μας, οφείλουμε να μελετούμε αυτές τις εξελίξεις και ανάλογα να πολιτευόμαστε. Το προσωπείο του σατράπη, του σουλτάνου και του παντοδύναμου που πλασάρει ο Ερντογάν, άρχισε να ξεθωριάζει. Μπορεί οι ξένες μεγάλες δυνάμεις να έδειξαν υπέρμετρη υπομονή, μπορεί να άντεξαν για αρκετό χρόνο τα καπρίτσια του, μπορεί να τον ανέχτηκαν για πολύ καιρό, όμως τώρα που επηρεάζει τα συμφέροντα τους (οικονομικά, στρατιωτικά και άλλα), άρχισαν να του δείχνουν ποιος κάνει κουμάντο στον πλανήτη!

Ο Ερντογάν, είτε θα πρέπει να συμμορφωθεί με τον άγραφο νόμο που λέει ότι «πάντοτε υπάρχει μεγαλύτερο ψάρι», είτε θα έχει τεράστιο πολιτικό και οικονομικό κόστος, που πολλοί ειδικοί αμφιβάλλουν κατά πόσον μπορεί να το αντέξει…


Ιωσήφ Ιωσήφ

TAGS:
Print Friendly and PDF

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ