Μια από τις πιο μυστικοπαθείς υπηρεσίες πληροφοριών στον κόσμο βρίσκεται ξαφνικά στο επίκεντρο του σκανδάλου της Nvidia που συγκλονίζει τη Silicon Valley. Το κινεζικό υπουργείο Κρατικής Ασφάλειας (Ministry of State Security – MSS), το οποίο οι αμερικανικές αρχές συνδέουν με σειρά υποθέσεων μυστικών υπηρεσιών και κατασκοπείας βρίσκεται πλέον στο προσκήνιο εξαιτίας των αποκαλύψεων για τη σχέση του Τζένσεν Χουάνγκ με την Κινέζα επιχειρηματία Άλις Χουάνγκ.
Όπως επισημαίνει το CNBC, πρόκειται για μια κρατική υπηρεσία που λειτουργεί με εξαιρετικά περιορισμένη δημόσια παρουσία, χωρίς καν επίσημο διοικητικό ιστότοπο, πέρα από μια διαδικτυακή πλατφόρμα υποβολής πληροφοριών και καταγγελιών.
Η υπηρεσία που ιδρύθηκε το 1983
Το MSS δημιουργήθηκε το 1983, σε μια περίοδο κατά την οποία η Κίνα άρχιζε να ανοίγεται στον υπόλοιπο κόσμο, έπειτα από δεκαετίες σχετικής απομόνωσης.
Σύμφωνα με την ερευνήτρια Σίνα Τσέστνατ Γκρέιτενς, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Όστιν, η ίδρυσή του συνδέθηκε εν μέρει με την ανάγκη αντιμετώπισης των κινδύνων που θεωρούσε ότι δημιουργούσε η αυξανόμενη επαφή της χώρας με το εξωτερικό.
Σήμερα, το υπουργείο εποπτεύει ένα εκτεταμένο δίκτυο υπηρεσιών σε εθνικό και επαρχιακό επίπεδο, με αρμοδιότητες που περιλαμβάνουν τη συλλογή πληροφοριών και την αντικατασκοπεία.
Αν και δεν αποτελεί τον μοναδικό μηχανισμό πληροφοριών του Πεκίνου, έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο αμερικανικών ερευνών για κυβερνοεπιθέσεις και κατασκοπευτικές δραστηριότητες.
Το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών έχει επιβάλει τα τελευταία χρόνια κυρώσεις σε κινεζικές οντότητες και πρόσωπα που, σύμφωνα με την Ουάσιγκτον, συνδέονται με το MSS.
Η ενίσχυση της ισχύος του
Η πολιτική επιρροή του υπουργείου φαίνεται να έχει ενισχυθεί επί προεδρίας Σι Τζινπίνγκ, ιδιαίτερα μετά το 2023, καθώς η εθνική ασφάλεια αποκτά ολοένα μεγαλύτερη βαρύτητα στην κινεζική κυβερνητική πολιτική.
Το MSS έχει συνδεθεί σε δημοσιεύματα και έρευνες με υποθέσεις που εκτείνονται από προσπάθειες στρατολόγησης Αμερικανών φοιτητών έως καταγγελίες για επιχειρήσεις συλλογής πληροφοριών σε αμερικανικούς οργανισμούς. Δεν έχει αποδειχθεί προς το παρόν τίποτα.
Τι γνωρίζουμε για την Άλις Χουάνγκ
Σύμφωνα με τους Financial Times και τους New York Times, αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι το MSS στρατολόγησε την Άλις Χουάνγκ προκειμένου να συγκεντρώνει πληροφορίες για τον επικεφαλής της Nvidia.
Παραμένει, ωστόσο, άγνωστο εάν πράγματι μεταφέρθηκαν ευαίσθητες πληροφορίες, ενώ οι καταγγελίες δεν συνιστούν από μόνες τους απόδειξη κατασκοπευτικής δραστηριότητας.
Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα πτυχή προκύπτει από νεότερο δημοσίευμα των Financial Times: νωρίτερα φέτος, το ίδιο το MSS φέρεται να προσέγγισε πρόσωπο που γνωρίζει την Άλις Χουάνγκ, ζητώντας πληροφορίες για τις επιχειρηματικές δραστηριότητες και τις διασυνδέσεις της.
Η επαφή αυτή πραγματοποιήθηκε μετά τις αποκαλύψεις για έρευνα των αρχών της Σιγκαπούρης σχετικά με ενδεχόμενη παράνομη διακίνηση προηγμένων τσιπ.
Δεν έχει διευκρινιστεί εάν η Κινέζα επιχειρηματίας θεωρούνταν ύποπτη για κάποια παράβαση από τις ίδιες τις κινεζικές αρχές.
Η υπόθεση αναδεικνύει έτσι ένα σύνθετο και ακόμη ασαφές πεδίο, στο οποίο διασταυρώνονται οι δραστηριότητες των υπηρεσιών πληροφοριών, οι εμπορικοί περιορισμοί στα τσιπ και ο ανταγωνισμός ΗΠΑ και Κίνας για την τεχνητή νοημοσύνη.
