Η επιχειρηματική συνεργασία μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας μπορεί να ενισχυθεί περαιτέρω σε ένα ευρύ φάσμα τομέων στρατηγικής σημασίας, αξιοποιώντας τα κοινά χαρακτηριστικά, τη γεωγραφική εγγύτητα και το ισχυρό θεσμικό και πολιτισμικό υπόβαθρο των δύο χωρών.
Αυτό υπογραμμίζει ο Πρόεδρος της ΟΕΒ κ. Γιώργος Παντελίδης, στον Οδηγό B2B Κύπρου – Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι οι τομείς συνεργασίας είναι κυρίως η ενέργεια, όπου υπάρχουν σημαντικές προοπτικές για ανάπτυξη κοινών έργων υποδομής, όπως ηλεκτρικές διασυνδέσεις και έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, που μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά στην ενεργειακή ασφάλεια, τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού και τη μείωση του ενεργειακού κόστους. Παράλληλα, η αξιοποίηση των υδρογονανθράκων και η ανάπτυξη πράσινων τεχνολογιών δημιουργούν νέες ευκαιρίες συνεργασίας.
Επίσης, στη ναυτιλία, όπου και οι δύο χώρες διαθέτουν ισχυρή διεθνή παρουσία, η ενίσχυση της συνεργασίας μπορεί να εστιάσει στη δημιουργία κοινών πρωτοβουλιών για την πράσινη μετάβαση, την ψηφιοποίηση του κλάδου και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των ναυτιλιακών υπηρεσιών σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ακόμα, ο τουριστικός τομέας προσφέρει επίσης σημαντικές δυνατότητες, μέσω της ανάπτυξης κοινών τουριστικών πακέτων, της προώθησης θεματικών μορφών τουρισμού (όπως ο πολιτιστικός, ο ναυτικός και ο συνεδριακός τουρισμός) και του συντονισμού δράσεων προβολής σε διεθνείς αγορές, ενισχύοντας την ελκυστικότητα της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η συνεργασία στην εκπαίδευση, την έρευνα και την καινοτομία. Η ανάπτυξη κοινών ερευνητικών προγραμμάτων, η διασύνδεση πανεπιστημίων και επιχειρήσεων, καθώς και η προώθηση νεοφυών επιχειρήσεων (start-ups), μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη μεταφορά τεχνογνωσίας και στη δημιουργία οικοσυστημάτων καινοτομίας.΄
Αφού αναφέρεται στις πρωτοβουλίες της ΟΕΒ για σύσφιξη των σχέσεων με την Ελλάδα, τονίζει ότι η κυπριακή οικονομία εισέρχεται στο δεύτερο μισό του 2026 σε ένα περιβάλλον έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας, με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή να δημιουργούν ένα σύνθετο πλέγμα προκλήσεων αλλά και έμμεσων επιδράσεων.
Η συνέντευξη του κ. Παντελίδη είναι η εξής:
Με δεδομένες τις επιπτώσεις από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, πώς βλέπετε να εξελίσσεται η κυπριακή οικονομία για το υπόλοιπο του 2026;
Η κυπριακή οικονομία εισέρχεται στο δεύτερο μισό του 2026 σε ένα περιβάλλον έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας, με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή να δημιουργούν ένα σύνθετο πλέγμα προκλήσεων αλλά και έμμεσων επιδράσεων. Η αστάθεια στην περιοχή επηρεάζει άμεσα τις διεθνείς ενεργειακές αγορές, οδηγώντας σε αυξημένη μεταβλητότητα στις τιμές των καυσίμων, ενώ παράλληλα επιβαρύνει το κόστος μεταφορών και εφοδιαστικής αλυσίδας. Την ίδια στιγμή, η αβεβαιότητα επηρεάζει την επενδυτική εμπιστοσύνη και καθιστά πιο επιφυλακτική τη στάση δυνητικών επενδυτών.
Υπό αυτές τις συνθήκες, εκτιμάται ότι η κυπριακή οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται, αλλά με πιο συγκρατημένους ρυθμούς σε σχέση με τα προηγούμενα έτη. Η επιβράδυνση αυτή συνδέεται κυρίως με τη διατήρηση πληθωριστικών πιέσεων και την αύξηση του ενεργειακού κόστους, που περιορίζουν την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και συμπιέζουν τα περιθώρια κέρδους των επιχειρήσεων. Ιδιαίτερα ευάλωτοι εμφανίζονται οι τομείς με υψηλή ενεργειακή ένταση, καθώς και δραστηριότητες που εξαρτώνται από το διεθνές εμπόριο.
Παρά τις προκλήσεις, η κυπριακή οικονομία επιδεικνύει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα. Η ισχυρή παρουσία του τομέα των υπηρεσιών και κυρίως των χρηματοοικονομικών και επαγγελματικών υπηρεσιών καθώς και των τεχνολογιών αιχμής, συνεχίζει να λειτουργεί ως βασικός πυλώνας σταθερότητας. Η ναυτιλία, παρά τις πιέσεις από τις εξελίξεις στις θαλάσσιες μεταφορές, διατηρεί τη στρατηγική της σημασία, ενώ ο τουρισμός αναμένεται να κινηθεί σε οριακά επίπεδα, εφόσον δεν υπάρξει περαιτέρω κλιμάκωση στην περιοχή.
Επιπρόσθετα, οι επενδύσεις σε ακίνητα και υποδομές εξακολουθούν να στηρίζουν την οικονομική δραστηριότητα, ενώ η αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων συμβάλλει στη χρηματοδότηση έργων με αναπτυξιακό αποτύπωμα. Η ΟΕΒ εκτιμά ότι, υπό την προϋπόθεση της επιτάχυνσης των μεταρρυθμίσεων, η κυπριακή οικονομία έχει τη δυνατότητα να απορροφήσει μέρος των εξωτερικών κραδασμών και να διατηρήσει σταθερή αναπτυξιακή πορεία.
Ποια είναι τα κύρια προβλήματα που νομίζετε ότι θα συνεχίσουν να απασχολούν την οικονομία μας και τα επόμενα χρόνια;
Τα βασικά προβλήματα της κυπριακής οικονομίας παραμένουν σε μεγάλο βαθμό διαρθρωτικά και διαχρονικά, γεγονός που καθιστά την αντιμετώπισή τους πιο σύνθετη και περίπλοκη. Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα είναι το υψηλό ενεργειακό κόστος, το οποίο επηρεάζει οριζόντια όλους τους τομείς της οικονομίας και περιορίζει την ανταγωνιστικότητα των κυπριακών επιχειρήσεων. Η καθυστέρηση στην ανάπτυξη και πλήρη αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, σε συνδυασμό με την αργή πρόοδο σε κρίσιμες ενεργειακές υποδομές, επιτείνει το πρόβλημα και διατηρεί την οικονομία εκτεθειμένη σε εξωτερικούς ενεργειακούς κραδασμούς.
Εξίσου σημαντικό είναι το ζήτημα της αγοράς εργασίας. Η έλλειψη εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού σε κρίσιμους τομείς, όπως η τεχνολογία, η ενέργεια και τα τεχνικά επαγγέλματα, περιορίζει την παραγωγικότητα και την ικανότητα των επιχειρήσεων να αναπτυχθούν. Παράλληλα, το δημογραφικό πρόβλημα και η γήρανση του πληθυσμού δημιουργούν πρόσθετες πιέσεις, τόσο στην αγορά εργασίας όσο και στο σύστημα κοινωνικής πρόνοιας.
Η γραφειοκρατία και οι καθυστερήσεις στην απονομή δικαιοσύνης εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικούς ανασταλτικούς παράγοντες για επενδύσεις. Η αργή λήψη αποφάσεων και η πολυπλοκότητα των διαδικασιών επηρεάζουν αρνητικά το επιχειρηματικό περιβάλλον και μειώνουν την ελκυστικότητα της Κύπρου ως επενδυτικού προορισμού. Η ανάγκη για ψηφιοποίηση του κράτους και επιτάχυνση των διοικητικών διαδικασιών παραμένει επιτακτική.
Η ΟΕΒ υπογραμμίζει ότι η αποτελεσματική αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων απαιτεί ένα συνεκτικό, μακροπρόθεσμο και μεταρρυθμιστικό σχέδιο πολιτικής, το οποίο θα ενισχύει την ανταγωνιστικότητα, θα προωθεί την καινοτομία και θα δημιουργεί συνθήκες βιώσιμης ανάπτυξης για τα επόμενα χρόνια.
Πώς θα καταφέρουν οι επιχειρήσεις να ανταπεξέλθουν των επιπτώσεων από τα νέα δεδομένα στην παγκόσμια οικονομία;
Οι επιχειρήσεις καλούνται να λειτουργήσουν σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, γεωπολιτικών αναταράξεων και ταχύτατων τεχνολογικών εξελίξεων. Για να ανταπεξέλθουν αποτελεσματικά, είναι αναγκαίο να υιοθετήσουν ένα πιο ευέλικτο, ανθεκτικό και προσαρμοστικό μοντέλο λειτουργίας, με έμφαση στη στρατηγική διορατικότητα και τη συνεχή αναβάθμιση των δυνατοτήτων τους.
Ο ψηφιακός μετασχηματισμός αποτελεί καθοριστικό παράγοντα επιτυχίας, καθώς επιτρέπει την αυτοματοποίηση διαδικασιών, τη βελτίωση της παραγωγικότητας και τη λήψη πιο τεκμηριωμένων αποφάσεων μέσω αξιοποίησης δεδομένων. Παράλληλα, ανοίγει τον δρόμο για πρόσβαση σε νέες αγορές και επιχειρηματικά μοντέλα, ενισχύοντας την ανταγωνιστικότητα.
Εξίσου σημαντική είναι η επένδυση στην καινοτομία, την έρευνα και την ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού. Οι επιχειρήσεις που επενδύουν σε δεξιότητες, τεχνογνωσία και δημιουργικότητα είναι σε θέση να αναπτύσσουν προϊόντα και υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης αξίας, διαφοροποιούμενες σε ένα απαιτητικό διεθνές περιβάλλον.
Η πράσινη μετάβαση συνιστά στρατηγική αναγκαιότητα. Πέραν της συμμόρφωσης με τις ευρωπαϊκές πολιτικές, προσφέρει ευκαιρία μείωσης του ενεργειακού κόστους, ενίσχυσης της ενεργειακής αποδοτικότητας και βελτίωσης της εταιρικής εικόνας. Οι επιχειρήσεις που ενσωματώνουν αρχές βιωσιμότητας αποκτούν συγκριτικό πλεονέκτημα και καλύτερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση.
Εν κατακλείδι, καθοριστικό ρόλο διαδραματίζει η ύπαρξη ενός υποστηρικτικού θεσμικού πλαισίου. Η ΟΕΒ συμβάλλει ενεργά προς την κατεύθυνση αυτή, μέσω τεκμηριωμένων εισηγήσεων πολιτικής, προγραμμάτων κατάρτισης και πρωτοβουλιών που προάγουν την καινοτομία και την επιχειρηματική ανάπτυξη. Μέσα από τη συλλογική αυτή προσπάθεια, ενισχύεται η ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων και διαμορφώνεται ένα πιο βιώσιμο και ανταγωνιστικό επιχειρηματικό οικοσύστημα για την Κύπρο.
Ποια η άποψή σας για τον τομέα της προσέλκυσης επενδύσεων;
Η προσέλκυση επενδύσεων παραμένει καθοριστικός πυλώνας για διατήρηση και ενίσχυση της αναπτυξιακής δυναμικής της κυπριακής οικονομίας, ιδιαίτερα σε ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αστάθειας και διεθνούς αβεβαιότητας. Οι εξωτερικές προκλήσεις αναμφίβολα επηρεάζουν την διεθνή επενδυτική διάθεση, ωστόσο η Κύπρος εξακολουθεί να διαθέτει ισχυρά συγκριτικά πλεονεκτήματα που την καθιστούν ελκυστικό επενδυτικό προορισμό.
Η ιδιότητα κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το ανταγωνιστικό και σταθερό φορολογικό πλαίσιο, η στρατηγική γεωγραφική θέση στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων, καθώς και το υψηλό επίπεδο επαγγελματικών και χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, αποτελούν σημαντικούς παράγοντες ενίσχυσης της επενδυτικής ελκυστικότητας. Επιπρόσθετα, το ανθρώπινο δυναμικό υψηλής κατάρτισης και η συνεχώς αναβαθμιζόμενη ψηφιακή υποδομή δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για επενδύσεις σε καινοτόμους και εξωστρεφείς τομείς.
Η ΟΕΒ υπογραμμίζει την ανάγκη διαμόρφωσης και υλοποίησης μιας πιο συνεκτικής, στοχευμένης και μακροπρόθεσμης στρατηγικής προσέλκυσης επενδύσεων, με σαφή προσανατολισμό σε τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως η τεχνολογία και η καινοτομία, η πράσινη ενέργεια, η ανώτατη εκπαίδευση, η υγεία, οι τεχνολογίες αιχμής η έρευνα και ανάπτυξη, καθώς και οι επαγγελματικές υπηρεσίες.
Η αξιοπιστία και η εικόνα της χώρας στο εξωτερικό όπως επιβεβαιώνεται από τις θετικές αξιολογήσεις των Διεθνών Οίκων, αποτελεί παράγοντα καθοριστικής σημασίας. Αυτό προϋποθέτει συνεχή εγρήγορση, συνετή δημοσιονομική πολιτική και υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων που έχω ήδη αναφέρει. Η δημιουργία ενός σταθερού, διάφανου και φιλικού προς τις επιχειρήσεις περιβάλλοντος αποτελεί βασική προϋπόθεση για την προσέλκυση ποιοτικών και βιώσιμων επενδύσεων.
Τέλος, ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στην ενεργή διεθνή προβολή της Κύπρου μέσα από ένα ενιαίο εθνικό αφήγημα (nation branding), καθώς και στην ενίσχυση της συνεργασίας δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, ώστε να διασφαλιστεί μια πιο αποτελεσματική και συντονισμένη προσέγγιση στην προσέλκυση επενδύσεων..
Πώς θα επηρεάσουν τα νέα δεδομένα την κυπριακή οικονομία και πού πρέπει να στραφεί η Κύπρος;
Οι επιπτώσεις των νέων δεδομένων στην κυπριακή οικονομία αναμένεται να είναι πολυεπίπεδες και δυναμικές.
Η παρατεταμένη αύξηση του ενεργειακού κόστους, σε συνδυασμό με τη συνεχιζόμενη αβεβαιότητα στις διεθνείς αγορές, επιβαρύνουν το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων και περιορίζουν την επενδυτική δραστηριότητα. Παράλληλα, η γεωπολιτική αστάθεια στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου επηρεάζει αρνητικά τον τουριστικό τομέα, ο οποίος αποτελεί βασικό πυλώνα της οικονομίας. Επιπρόσθετα, η επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας και η υποχώρηση της ζήτησης σε βασικές αγορές δύναται να επηρεάσουν τις εξαγωγές υπηρεσιών της Κύπρου, ιδιαίτερα στους τομείς των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, της ναυτιλίας και των επαγγελματικών υπηρεσιών.
Παρά τις προκλήσεις, διαμορφώνονται και σημαντικές ευκαιρίες. Η Κύπρος έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει τον ρόλο της ως αξιόπιστου και ασφαλούς επιχειρηματικού και επενδυτικού κόμβου στην περιοχή, αξιοποιώντας το θεσμικό της πλαίσιο, τη συμμετοχή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη γεωστρατηγική της θέση.
Στο πλαίσιο αυτό, η ΟΕΒ επαναλαμβάνει την ανάγκη για στοχευμένες και άμεσες παρεμβάσεις πολιτικής. Συγκεκριμένα:
- Η επιτάχυνση της ενεργειακής μετάβασης, με έμφαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και τη μείωση του ενεργειακού κόστους για τις επιχειρήσεις.
- Η ανάπτυξη σύγχρονων και ανθεκτικών υποδομών, που θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας.
- Η προώθηση της καινοτομίας και του ψηφιακού μετασχηματισμού, ιδιαίτερα στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
- Η περαιτέρω διαφοροποίηση του παραγωγικού μοντέλου, ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από συγκεκριμένους τομείς.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η στρατηγική επένδυση σε τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως η τεχνολογία, η εκπαίδευση, η έρευνα και ανάπτυξη, καθώς και η πράσινη οικονομία. Η αξιοποίηση των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων και η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα μπορούν να λειτουργήσουν ως καταλύτες για τη μετάβαση σε ένα πιο ανθεκτικό και βιώσιμο αναπτυξιακό πρότυπο.
Σε ποιους τομείς μπορεί να υπάρξει στενότερη επιχειρηματική συνεργασία μεταξύ Κύπρου – Ελλάδας;
Η επιχειρηματική συνεργασία μεταξύ Κύπρου και Ελλάδας μπορεί να ενισχυθεί περαιτέρω σε ένα ευρύ φάσμα τομέων στρατηγικής σημασίας, αξιοποιώντας τα κοινά χαρακτηριστικά, τη γεωγραφική εγγύτητα και το ισχυρό θεσμικό και πολιτισμικό υπόβαθρο των δύο χωρών.
Στον τομέα της ενέργειας, υπάρχουν σημαντικές προοπτικές για ανάπτυξη κοινών έργων υποδομής, όπως ηλεκτρικές διασυνδέσεις και έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, που μπορούν να συμβάλουν καθοριστικά στην ενεργειακή ασφάλεια, τη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού και τη μείωση του ενεργειακού κόστους. Παράλληλα, η αξιοποίηση των υδρογονανθράκων και η ανάπτυξη πράσινων τεχνολογιών δημιουργούν νέες ευκαιρίες συνεργασίας.
Στη ναυτιλία, όπου και οι δύο χώρες διαθέτουν ισχυρή διεθνή παρουσία, η ενίσχυση της συνεργασίας μπορεί να εστιάσει στη δημιουργία κοινών πρωτοβουλιών για την πράσινη μετάβαση, την ψηφιοποίηση του κλάδου και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των ναυτιλιακών υπηρεσιών σε παγκόσμιο επίπεδο.
Ο τουριστικός τομέας προσφέρει επίσης σημαντικές δυνατότητες, μέσω της ανάπτυξης κοινών τουριστικών πακέτων, της προώθησης θεματικών μορφών τουρισμού (όπως ο πολιτιστικός, ο ναυτικός και ο συνεδριακός τουρισμός) και του συντονισμού δράσεων προβολής σε διεθνείς αγορές, ενισχύοντας την ελκυστικότητα της ευρύτερης περιοχής της Ανατολικής Μεσογείου.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η συνεργασία στην εκπαίδευση, την έρευνα και την καινοτομία. Η ανάπτυξη κοινών ερευνητικών προγραμμάτων, η διασύνδεση πανεπιστημίων και επιχειρήσεων, καθώς και η προώθηση νεοφυών επιχειρήσεων (start-ups), μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη μεταφορά τεχνογνωσίας και στη δημιουργία οικοσυστημάτων καινοτομίας.
Ποιες νέες πρωτοβουλίες αναλαμβάνει η ΟΕΒ για επιχειρηματική συνεργασία με την Ελλάδα;
Η ΟΕΒ αναλαμβάνει διαρκώς νέες πρωτοβουλίες για την ενίσχυση της επιχειρηματικής συνεργασίας με την Ελλάδα, με έμφαση σε στοχευμένες δράσεις δικτύωσης και ουσιαστικής διασύνδεσης μεταξύ επιχειρήσεων των δύο χωρών.
Στο πλαίσιο αυτό, υλοποιήθηκαν σημαντικές πρωτοβουλίες, όπως η επιχειρηματική αποστολή κυπριακών επιχειρήσεων πληροφορικής στην Αθήνα και το Επιχειρηματικό Φόρουμ Κυπριακών και Ελληνικών Επιχειρήσεων που πραγματοποιήθηκε το 2025 στη Λευκωσία, σε συνεργασία με τον ΣΕΒ και άλλους σημαντικούς ελληνικούς επιχειρηματικούς φορείς. Οι δράσεις αυτές απέδωσαν απτά αποτελέσματα, μέσα από δεκάδες στοχευμένες συναντήσεις Β2Β.
Με βάση αυτή τη δυναμική, η ΟΕΒ θα προχωρήσει στη διοργάνωση νέας αντίστοιχης εκδήλωσης το 2026 στην Ελλάδα, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση των επαφών, των συνεργασιών και των επιχειρηματικών συνεργειών.
Παράλληλα, έχει υπογραφεί Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ ΟΕΒ και ΣΕΒ, το οποίο θα προσδώσει θεσμικό χαρακτήρα στη διμερή συνεργασία των δυο μεγάλων Οργανώσεων Κύπρου και Ελλάδας. Το Μνημόνιο καλύπτει κρίσιμους τομείς, όπως η καινοτομία, ο ψηφιακός και πράσινος μετασχηματισμός, η ενέργεια, η ανάπτυξη δεξιοτήτων, οι επενδύσεις και η από κοινού ανάληψη επιχειρηματικών πρωτοβουλιών.
Στόχος της ΟΕΒ είναι η διαμόρφωση ενός οργανωμένου πλαισίου συνεργασίας με την Ελλάδα, που θα επιτρέπει στις επιχειρήσεις να αναπτύσσουν συνέργειες, να ανταλλάσσουν τεχνογνωσία και να αξιοποιούν νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες προς αμοιβαίο όφελος.
