33 C
Nicosia
Πέμπτη 18 Ιούλιος 2024 | 14:58

«Digitus impudicus»: Η αρχαία ιστορία «του άσεμνου δάκτυλου»

«Ο πρώτος άνθρωπος που επέλεξε να προσβάλει τον συνομιλητή του χωρίς να του σπάσει το κεφάλι, έθεσε τα θεμέλια του πολιτισμού», είχε δηλώσει κάποτε ο Βρετανός νευρολόγος Τζον Χάλινγκς Τζάκσον. Μία προσβολή είναι συχνά σαν χαστούκι – ξαφνική και οδυνηρή. Και αν συνοδεύεται και με ένα υψωμένο μεσαίο δάχτυλο… τότε μπορεί να κάνει τον άλλον πυρ και μανία.

Μία χειρονομία που έγραψε αθλητική ιστορία

Άσεμνες χειρονομίες και χυδαίες εκφράσεις μπορεί να υπάρξουν παντού – στο ταμείο του σούπερ-μάρκετ, στην κίνηση στον δρόμο, σε μία συζήτηση.

Το ίδιο ισχύει και για το γήπεδο: μία απλή χειρονομία μπορεί να προκαλέσει τεράστιο ντόρο. Ήταν 27 Ιουνίου 1994, δηλαδή ακριβώς 30 χρόνια πριν, όταν ο Στέφαν Έφενμπεργκ, ποδοσφαιριστής της Νατσιονάλμανσαφτ, γινόταν αλλαγή κατά τη διάρκεια ενός αγώνα για το Παγκόσμιο Κύπελλο στις ΗΠΑ. Ενοχλημένος από τις αποδοκιμασίες των Γερμανών φιλάθλων ο Έφενμπεργκ απάντησε σηκώνοντας το μεσαίο του δάχτυλο – λίγες ώρες αργότερα διώχθηκε και από την Εθνική Γερμανίας.

Η ιστορία μίας πρόκλησης

Ορισμένες φορές η χειρονομία αυτή μπορεί να αποτελεί ένα πολιτικό μήνυμα ή σύμβολο της ποπ κουλτούρας, έναν τρόπο να εκδηλώσει κανείς την οργή του. Βάση της ποινικής νομοθεσίας όμως υπάρχουν και περιπτώσεις που μπορεί να θεωρηθεί αξιόποινη. Πώς προέκυψε όμως το «κωλοδάχτυλο»;

Η υβριστική αυτή χειρονομία προέρχεται από την αρχαία ρωμαϊκή και ελληνική εποχή και λέγεται πως την έκαναν και φιλόσοφοι, σύμφωνα με τα όσα γράφει ο Ράινχαρντ Κρίγκερ στο βιβλίο του «Το κ@λοδ@χτυλο – Η μικρή ιστορία μίας επιδραστικής χειρονομίας». Πριν από 2.500 χρόνια ήταν οι Έλληνες εκείνοι που «εφηύραν» την συγκεκριμένη χειρονομία που τους επέτρεπε να προκαλούν, να χλευάζουν και να προσβάλλουν ο ένας τον άλλον. Τόσο για τους αρχαίους Έλληνες όσο και για τους Ρωμαίους η χειρονομία αυτή συμβόλιζε ένα πέος σε στύση και αποτελούσε έτσι περισσότερο μάλλον έναν σεξουαλικό υπαινιγμό, παρά μία χειρονομία τόσο προσβλητική όσο σήμερα.

Ο άνθρωπος που φαίνεται πως επινόησε τη χειρονομία ήταν ο Διογένης ο Κυνικός. Κάποια στιγμή ταξιδιώτες στην Αθήνα τον ρώτησαν πού θα μπορούσαν να βρουν τον ρήτορα Δημοσθένη. Τότε ο Διογένης τους έδειξε το μεσαίο δάχτυλο και τους φώναξε: «Αυτό είναι για τον δημαγωγό των Αθηνών». Οι Ρωμαίοι, σύμφωνα με τον Κρίγκερ, αποκαλούσαν τη χειρονομία “digitus impudicus”, δηλαδή «το άσεμνο δάχτυλο».

Από την Ευρώπη στην Αμερική και μετά στο… Duden

Το υψωμένο μεσαίο δάχτυλο δεν είναι μία χειρονομία γνωστή σε ολόκληρη την υφήλιο – ή τουλάχιστον δεν ήταν μέχρι πρότινος, όπως γράφει ο Κρίγκερ. Η χειρονομία διαδόθηκε μαζί με την ελληνική και τη ρωμαϊκή κουλτούρα, ενώ με την υπερατλαντική παγκοσμιοποίηση έφτασε και στον Νέο Κόσμο – με τη μετανάστευση πολλών Ιταλών η χειρονομία «μεταφέρθηκε» και στη Βόρεια Αμερική. Με τον κινηματογράφο και τη μουσική – ιδίως δε με τη συναυλία του Τζόνι Κας στη φυλακή Σαν Κουέντιν το 1969 – η άσεμνη χειρονομία έγινε παγκοσμίως σύμβολο του επαναστατικού τρόπου ζωής.

Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 το «μεσαίο δάχτυλο» συμπεριλήφθηκε και στο Duden, ενώ το 1996 προστέθηκε στο λεξικό και το «κ@λοδ@χτυλο». Η Έλεν Φρίκε, καθηγήτρια Γερμανικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας του Κέμνιτς, κάνει λόγο για μία εμβληματική χειρονομία – δηλαδή μία χειρονομία που έχει πλέον μία σταθερή και από όλους αναγνωρίσιμη σημασία, αντίστοιχη με τη σημασία της λέξης «okay» ή του συμβόλου της νίκης.

Πηγή: Deutsche Welle

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Press Room

Ποιοι Κύπριοι Ευρωβουλευτές θα στηρίξουν Φον ντερ Λάιεν

Δύο από τους έξι Κύπριους Ευρωβουλευτές είπαν ότι θα στηρίξουν την πρόταση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου για να συνεχίσει η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να...

Απαράδεκτη κωλυσιεργία στη σύναψη Συλλογικής Σύμβασης με ΟΚΥπΥ, λένε οι συντεχνίες

Για «απαράδεκτη» κωλυσιεργία στη σύναψη Συλλογικής Σύμβασης με ΟΚΥπΥ κάνουν λόγο σε κοινή ανακοίνωση τους οι συντεχνίες ΠΑΣΥΔΥ, ΣΕΚ, ΠΕΟ, ΔΕΟΚ, ΠΑΣΥΚΙ, ΠΑΣΥΝΟ. Αναφέρονται σε πρόσφατη...

Διορισμό Επιτρόπου για Μεσόγειο προανήγγειλε η φον ντερ Λάιεν στο πρόγραμμά της

Διορισμό Επιτρόπου για την περιοχή της Μεσογείου, στο πλαίσιο της προστασίας των εξωτερικών συνόρων, προανάγγειλε, μεταξύ άλλων, η προτεινόμενη για την Προεδρία της Ευρωπαϊκής...

Απάντηση ΥΠΕΞ στο ενδεχόμενο διορισμού του ως Ευρωπαίος Επίτροπος

«Σαφέστατα όχι», δήλωσε ο Υπουργός Εξωτερικών, Κωνσταντίνος Κόμπος για το ενδεχόμενο διορισμού του από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας στη θέση του Ευρωπαίου Επιτρόπου. Όπως ανέφερε...

Yπόθεση Αββακούμ: Σε αναμονή για σύνταξη κατηγορητηρίου από εκκλησιαστικής πλευράς

Αναμένεται να οριστεί εισαγγελέας, ο οποίος θα είναι αρμόδιος κληρικός με νομικές γνώσεις και θα πληροί τις προϋποθέσεις εισαγγελέως, και ο οποίος θα προχωρήσει, με...

Πτωτικά κινείται το ΧΑΚ την Πέμπτη

Ζημιές παρουσιάζει την Πέμπτη το Χρηματιστήριο, με τον Γενικό Δείκτη (στις 12:50) να υποχωρεί στις 162,63 μονάδες, καταγράφοντας πτώση 0,59%. Ο Δείκτης FTSE/CySE 20, κατέγραφε...

Μείνετε ενημερωμένοι με τo newsletter μας!