Μετά την εξαφάνιση των δεινοσαύρων, τεράστια αρπακτικά πτηνά βρέθηκαν στην κορυφή της τροφικής αλυσίδας για δεκάδες εκατομμύρια χρόνια. Ανάμεσα στα θηράματά τους βρίσκονταν και οι μακρινοί πρόγονοι του ανθρώπου, σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάζει το BBC.
Μία από τις ισχυρότερες ενδείξεις προέρχεται από το «παιδί του Ταούνγκ» (Australopithecus africanus) ηλικίας περίπου τριών ετών, που έζησε στη Νότια Αφρική πριν από 2,8 εκατομμύρια χρόνια. Τα σημάδια κάτω από τις κόγχες των ματιών του απολιθωμένου κρανίου του θεωρούνται συμβατά με πλήγματα από τα νύχια τεράστιου αετού.
Η ερμηνεία αυτή ενισχύθηκε όταν ο πρωτευοντολόγος Σκοτ ΜακΓκρόου, από το Πολιτειακό Πανεπιστήμιο του Οχάιο, εξέτασε τα λείψανα περισσότερων από 600 σύγχρονων πρωτευόντων που είχαν σκοτωθεί από αρπακτικά πτηνά στο δάσος Ταΐ της Ακτής Ελεφαντοστού. Οι βλάβες στα κρανία τους παρουσίαζαν εντυπωσιακές ομοιότητες με εκείνες στο κρανίο του παιδιού του Ταούνγκ.
Οι κυρίαρχοι μετά τους δεινοσαύρους
Μετά την πρόσκρουση του αστεροειδούς που εξαφάνισε τους δεινοσαύρους, η σκόνη κάλυψε την ατμόσφαιρα και μεγάλο μέρος της βλάστησης καταστράφηκε. Ορισμένα πτηνά επέζησαν τρεφόμενα με σπόρους και, καθώς οι μεγάλοι θηρευτές είχαν χαθεί, εξελίχθηκαν σε είδη τεραστίων διαστάσεων.
Δεν ήταν όλα σαρκοφάγα. Στην Αυστραλία εμφανίστηκαν τα Dromornithidae, γνωστά ως «δαιμονικές πάπιες της καταστροφής», που έφταναν σε βάρος μεγαλύτερο από εκείνο μιας αγελάδας. Το Pelagornis sandersi, το μεγαλύτερο γνωστό πτηνό, διέθετε άνοιγμα φτερών περίπου επτά μέτρων.
Τα σαρκοφάγα είδη κάλυψαν το κενό που άφησαν οι μεγάλοι δεινόσαυροι και εξελίχθηκαν σε ισχυρούς θηρευτές. Για τους πρώτους ανθρώπους, ο κίνδυνος δεν ερχόταν μόνο από λιοντάρια, ύαινες, λεοπαρδάλεις και γιγάντιους κροκοδείλους, αλλά και από τον ουρανό.
Πώς επηρέασαν τον άνθρωπο
Η ανάγκη αποφυγής των αρπακτικών ενδέχεται να άσκησε σημαντική εξελικτική πίεση. Η όρθια στάση διευκόλυνε τον εντοπισμό των κινδύνων, ενώ η ζωή σε μεγαλύτερες ομάδες προσέφερε περισσότερα μάτια για την επιτήρηση του περιβάλλοντος.
Οι αετοί κυνηγούν συνήθως με αιφνιδιασμό, περιμένοντας κρυμμένοι μέχρι να επιτεθούν. Η ανάγκη έγκαιρης προειδοποίησης πιθανόν ενίσχυσε την κοινωνικότητα, τη συνεργασία και την αλληλοπροστασία των πρώτων ανθρώπων.
Οι ερευνητές υποθέτουν ακόμη ότι η απειλή από τον ουρανό μπορεί να συνέβαλε στην ανάπτυξη της επικοινωνίας. Πολλά πρωτεύοντα χρησιμοποιούν διαφορετικές προειδοποιητικές κραυγές ειδικά για τα αρπακτικά πτηνά. Αυτή η συμπεριφορά θα μπορούσε να αποτελεί έναν πρώιμο πρόδρομο της ανθρώπινης γλώσσας.
Οι θρύλοι για τα πτηνά που άρπαζαν παιδιά
Στην αμερικανική ήπειρο, οι πρώτοι άνθρωποι συνυπήρξαν με τα τεράστια teratorns, σαρκοφάγα πτηνά με άνοιγμα φτερών έως έξι μέτρα, τα οποία εξαφανίστηκαν πριν από περίπου 10.000 χρόνια. Ενδέχεται να ενέπνευσαν τους θρύλους των αυτόχθονων πληθυσμών για το Thunderbird.
Στη Νέα Ζηλανδία, ο θρύλος των Μαορί για το Te Hokioi, ένα τεράστιο πτηνό που άρπαζε παιδιά, πιθανώς βασίστηκε στον αετό του Χάαστ. Το εξαφανισμένο είδος είχε νύχια μήκους περίπου δέκα εκατοστών και κυνηγούσε τα γιγάντια moa, αλλά θα μπορούσε εύκολα να επιτεθεί και σε ανθρώπους.
Οι γιγάντιοι αετοί εξαφανίστηκαν, όμως μπορεί να άφησαν διπλή κληρονομιά: ίχνη στην ανθρώπινη εξέλιξη και ιστορίες για τρομακτικά πτηνά που επέζησαν επί χιλιάδες χρόνια στη συλλογική μνήμη.
