Τη δέσμευσή του να στηρίξει τις προσπάθειες για επίλυση του Κυπριακού επανέλαβε από τη Λευκωσία ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Αντόνιο Γκουτέρες, κατά τη σημερινή επίσκεψή του στην Κύπρο και τις χωριστές συναντήσεις του με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν.
Μετά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, ο κ. Γκουτέρες χαρακτήρισε την επίσκεψή του ως «επίσκεψη αλληλεγγύης προς τον λαό της Κύπρου» και τόνισε ότι παραμένει ισχυρά δεσμευμένος στην προσπάθεια εξεύρεσης λύσης. Όπως ανέφερε, θα κάνει «ό,τι μπορεί» για να στηρίξει τους Ελληνοκύπριους και τους Τουρκοκύπριους, σημειώνοντας ωστόσο ότι η επίτευξη λύσης εξαρτάται πρωτίστως από τους ίδιους τους Κυπρίους, αλλά και από τον ρόλο που θα διαδραματίσουν οι εγγυήτριες δυνάμεις.
Από την πλευρά του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης επανέλαβε την ετοιμότητα της ελληνοκυπριακής πλευράς για επανέναρξη των διαπραγματεύσεων, με στόχο μια συνολική λύση του Κυπριακού. Η Λευκωσία επιδιώκει η διαδικασία να επαναρχίσει από το σημείο όπου διακόπηκε στο Κραν Μοντανά, στη βάση των ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας και του συμφωνημένου πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών. Παράλληλα, βασική επιδίωξη της ελληνοκυπριακής πλευράς παραμένει η σύγκληση μιας άτυπης διευρυμένης διάσκεψης, η οποία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως εφαλτήριο για την επανέναρξη των ουσιαστικών συνομιλιών.
Στο επίκεντρο βρίσκεται, η στάση της Τουρκίας και κατά πόσο υπάρχει πραγματική πολιτική βούληση για επιστροφή στο συμφωνημένο πλαίσιο λύσης. Η ελληνοκυπριακή πλευρά υπογραμμίζει ότι δεν μπορεί να υπάρξει πρόοδος χωρίς ευθυγράμμιση με τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας και τη συμφωνημένη βάση.
Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Τουφάν Έρχιουρμαν, από την πλευρά του, έχει πει ότι είναι έτοιμος να συμβάλει εποικοδομητικά στις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα και να εργαστεί ώστε οι συναντήσεις να είναι παραγωγικές. Πριν από τη σημερινή συνάντησή του με τον Γκουτέρες είχε χαρακτηρίσει την επαφή του με την προσωπική απεσταλμένη του ΓΓ του ΟΗΕ, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, παραγωγική, δηλώνοντας ότι θα συνεχίσει να συμβάλλει με καλή πίστη στις προσπάθειες για ουσιαστικά αποτελέσματα.
Παράλληλα, ο κ. Έρχιουρμαν έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η νέα προσπάθεια δεν μπορεί να επαναλάβει τα λάθη του παρελθόντος και ότι αυτή τη φορά η διαδικασία θα πρέπει να είναι διαφορετική.
Η σημερινή ημέρα αποτελεί ουσιαστικά την έναρξη του κρίσιμου κύκλου επαφών του κ. Γκουτέρες στην Κύπρο. Το βράδυ θα παρακαθίσει σε ιδιωτικό δείπνο με τον Πρόεδρο Χριστοδουλίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, ενώ αύριο οι τρεις θα συναντηθούν εκ νέου από κοινού, σε μια συνάντηση κατά την οποία αναμένεται να διαφανούν οι σκέψεις του Γενικού Γραμματέα για τα επόμενα βήματα και κατά πόσο μπορεί να προχωρήσει η προσπάθεια για μια διευρυμένη διάσκεψη και επανέναρξη των συνομιλιών.
Το κλίμα παραμένει συγκρατημένα αισιόδοξο, με τον Γκουτέρες να δηλώνει ξεκάθαρα την προσωπική του δέσμευση, αλλά και τις δύο πλευρές να διατηρούν διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς το πλαίσιο και τις προϋποθέσεις μιας νέας διαπραγματευτικής διαδικασίας. Το επόμενο κρίσιμο βήμα αναμένεται από την αυριανή κοινή συνάντηση, η οποία θα μπορούσε να δώσει πιο σαφή εικόνα για το κατά πόσο υπάρχει πραγματικό περιθώριο προόδου.
Στόχος να παραδώσει στον διάδοχό του μια διαδικασία που θα βρίσκεται «στο τελευταίο μίλι»
Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, επιδιώκει είτε να επιτύχει ουσιαστική πρόοδο προς την επίλυση του Κυπριακού κατά τη διάρκεια της θητείας του είτε, εφόσον αυτό δεν καταστεί εφικτό, να παραδώσει στον διάδοχό του μια διαδικασία που θα βρίσκεται «στο τελευταίο μίλι», αναφέρουν αρμόδιες πηγές στο ΚΥΠΕ, αποτιμώντας τα μηνύματα που προκύπτουν από την επίσκεψή του στην Κύπρο.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο κ. Γκουτέρες θεωρεί ότι είναι σημαντικό να διατηρηθεί η δυναμική που έχει αναπτυχθεί τους τελευταίους μήνες, ώστε ο επόμενος Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ να παραλάβει μια διαδικασία με ουσιαστική πρόοδο.
Σημειώνουν ακόμα ότι ο Αντόνιο Γκουτέρες ήταν ο ίδιος που το 2017 κατέγραψε και συνόψισε την ουσία της διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο των έξι σημείων και, ως εκ τούτου, διαθέτει την απαραίτητη γνώση και συνέχεια ώστε να επιχειρήσει να οδηγήσει τη διαδικασία στο επόμενο στάδιο. Όπως εκτιμούν, εάν επιτευχθεί πρόοδος πάνω σε αυτή τη βάση, θα είναι δύσκολο για οποιονδήποτε διάδοχό του να εγκαταλείψει μια διαδικασία που θα βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη.
Στο πλαίσιο αυτό, οι ίδιες πηγές θεωρούν ιδιαίτερα σημαντικό ότι παραμένει ανοιχτή η προοπτική σύγκλησης νέας διευρυμένης διάσκεψης για το Κυπριακό. Όπως επισημαίνουν, η μετάβαση σε μια τέτοια διάσκεψη προϋποθέτει ότι υπάρχει θετική προοπτική να συνεχιστεί η συζήτηση εντός του πλαισίου που καθορίζουν τα Ηνωμένα Έθνη και δεν αποτελεί μια εξέλιξη που μπορεί να θεωρηθεί δεδομένη ή ασήμαντη.
Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ενδεχόμενη απόφαση για επανέναρξη επίσημων διαπραγματεύσεων θα σήμαινε ότι έχει προηγηθεί συμφωνία ή τουλάχιστον ουσιαστική σύγκλιση σε ορισμένες βασικές πτυχές του Κυπριακού.
Παράλληλα, επισημαίνουν το γεγονός πως η τουρκική πλευρά δεν απορρίπτει τη συνέχιση της συζήτησης για το Κυπριακό.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδουν επίσης στη συνάντηση του Προέδρου της Δημοκρατίας και του Τουρκοκύπριου ηγέτη με τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ, σημειώνοντας ότι το γεγονός και μόνο ότι οι τρεις πλευρές κάθισαν στο ίδιο τραπέζι αποτελεί ένδειξη της προόδου που έχει καταγραφεί σε σχέση με το σημείο στο οποίο βρισκόταν η διαδικασία πριν από λίγους μήνες.
Την ίδια ώρα, διπλωματικές πηγές συνδέουν την αυξημένη κινητικότητα γύρω από το Κυπριακό και με τον αναβαθμισμένο ρόλο που διαδραματίζει η Κυπριακή Δημοκρατία στην ευρύτερη περιοχή, καθώς και με τη στάση που τηρεί η Ευρωπαϊκή Ένωση.
Οι ίδιες πηγές διευκρινίζουν ότι μέχρι στιγμής δεν τέθηκαν συγκεκριμένες ημερομηνίες για πιθανή σύγκληση διευρυμένης διάσκεψης. Όπως αναφέρουν, οι επόμενες κινήσεις θα εξαρτηθούν από τις επαφές που συνεχίζει να έχει ο Αντόνιο Γκουτέρες στην Κύπρο, με στόχο να διαπιστωθεί κατά πόσο υπάρχουν οι αναγκαίες προϋποθέσεις για το επόμενο βήμα στη διαδικασία του Κυπριακού.
