Άρθρο της Αλεξίας Σακαδάκη*
Με αφορμή τις πρόσφατες εξελίξεις γύρω από τη συμφωνία ΕΕ–MERCOSUR και τις σοβαρές καταγγελίες που έχουν τεθεί δημόσια αναφορικά με τον τρόπο που επιχειρείται η προώθησή της, το Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών εκφράζει την έντονη ανησυχία και αντίθεσή του τόσο ως προς τη διαδικασία όσο και ως προς το περιεχόμενο της συμφωνίας.
Η απόπειρα παράκαμψης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου υπονομεύει ευθέως τις θεμελιώδεις αρχές της δημοκρατικής λογοδοσίας και της θεσμικής διαφάνειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν είναι αποδεκτό συμφωνίες τέτοιου εύρους και με τόσο βαθιές κοινωνικές, περιβαλλοντικές και οικονομικές επιπτώσεις να προωθούνται χωρίς ουσιαστικό κοινοβουλευτικό έλεγχο και χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι φωνές των πολιτών και των τοπικών κοινωνιών. Ως Κίνημα, στεκόμαστε ξεκάθαρα απέναντι σε κάθε πρακτική που μετατρέπει τις εμπορικές συμφωνίες σε κλειστές διαδικασίες τεχνοκρατών, αποκομμένες από τη δημοκρατική νομιμοποίηση.
Η θέση μας είναι πλήρως εναρμονισμένη με τις τοποθετήσεις της Ομάδα των Πρασίνων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με την οποία το Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών διατηρεί διαχρονική πολιτική και αξιακή σχέση. Οι Πράσινοι Ευρωβουλευτές έχουν επανειλημμένα αναδείξει ότι η συμφωνία ΕΕ–MERCOSUR, όπως έχει διαμορφωθεί, θέτει σε σοβαρό κίνδυνο την ευρωπαϊκή αγροτική παραγωγή, υπονομεύει τα περιβαλλοντικά και κοινωνικά πρότυπα της Ένωσης και ενισχύει ένα μοντέλο εμπορίου που βασίζεται στη συμπίεση του κόστους εις βάρος της ποιότητας, της βιωσιμότητας και των δικαιωμάτων.
Για την Κύπρο, οι επιπτώσεις είναι ιδιαίτερα ανησυχητικές. Οι Κύπριοι αγρότες, ήδη πιεσμένοι από το αυξημένο κόστος παραγωγής, την κλιματική κρίση και την έλλειψη επαρκούς στήριξης, θα βρεθούν αντιμέτωποι με αθέμιτο ανταγωνισμό από εισαγόμενα αγροτικά προϊόντα που παράγονται υπό πολύ χαμηλότερα περιβαλλοντικά και εργασιακά πρότυπα. Η συμφωνία ανοίγει τον δρόμο για αυξημένες εισαγωγές κρέατος, γεωργικών προϊόντων και πρώτων υλών από χώρες της MERCOSUR, χωρίς ουσιαστικές εγγυήσεις για την προστασία της τοπικής παραγωγής και της αγροτικής μας οικονομίας. Σε μια μικρή νησιωτική χώρα όπως η Κύπρος, η αποδυνάμωση του πρωτογενούς τομέα δεν είναι απλώς οικονομικό ζήτημα, είναι ζήτημα επισιτιστικής ασφάλειας, κοινωνικής συνοχής και βιώσιμης ανάπτυξης της υπαίθρου.
Την ίδια στιγμή, οι Κύπριοι καταναλωτές δεν θα είναι οι «κερδισμένοι» αυτής της συμφωνίας, όπως συχνά επιχειρείται να παρουσιαστεί. Η εισαγωγή φθηνότερων προϊόντων δεν συνεπάγεται απαραίτητα καλύτερη ποιότητα ή μεγαλύτερη ασφάλεια τροφίμων. Αντιθέτως, υπάρχουν σοβαρές ανησυχίες για τη χρήση φυτοφαρμάκων, ορμονών και πρακτικών που απαγορεύονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά εξακολουθούν να επιτρέπονται σε τρίτες χώρες. Η υποβάθμιση των προτύπων ασφάλειας τροφίμων και ιχνηλασιμότητας πλήττει άμεσα το δικαίωμα των καταναλωτών σε υγιεινά, ποιοτικά και ασφαλή προϊόντα, ενώ ταυτόχρονα διαβρώνει την εμπιστοσύνη προς το ευρωπαϊκό σύστημα ελέγχου.
Το διεθνές εμπόριο οφείλει να υπηρετεί τους ανθρώπους, το περιβάλλον και τις τοπικές οικονομίες, όχι να λειτουργεί αποκλειστικά προς όφελος μεγάλων πολυεθνικών και εξαγωγικών συμφερόντων. Η Κύπρος δεν μπορεί να αποδέχεται σιωπηρά συμφωνίες που υπονομεύουν τους αγρότες της, εκθέτουν τους καταναλωτές της σε κινδύνους και αγνοούν την κλιματική και περιβαλλοντική διάσταση.
Καλούμε την Κυπριακή Δημοκρατία – Προεδρία, να ευθυγραμμιστεί με τις προοδευτικές και περιβαλλοντικά υπεύθυνες φωνές εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να σεβαστεί τον ρόλο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και να υπερασπιστεί έμπρακτα τα συμφέροντα της κυπριακής κοινωνίας. Η Κύπρος οφείλει να είναι μέρος της λύσης και όχι συνένοχη σε επιλογές που βαθαίνουν τις ανισότητες και αποδυναμώνουν τη βιώσιμη προοπτική.
* Γραμματέας Διεθνών Σχέσεων
Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών
