ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΩΡΑ ΜΗΔΕΝ ; Τι παίζεται γεωστρατηγικά, η προειδοποίηση της Μόσχας, τα σχέδια των ΗΠΑ, οι τριμερείς και η Τουρκία

Η  "επίθεση" της Ρωσίας κατά των γεωστρατηγικών επιλογών της Κύπρου, φέρνει στην επιφάνεια το σκληρό παιχνίδι που παίζεται μεταξύ των υπερδυνάμενων για έλεγχο της ΝΑ Μεσογείου. Μόλις ο πρόεδρος της Δημοκρατίας ανακοίνωσε στο 6ο Ενεργειακό Συμπόσιο ότι οι ΗΠΑ και χώρες της ΕΕ ενδιαφέρονται να ενταχθούν στις τριμερείς συνεργασίες της περιοχής,  η Εκπρόσωπος Τύπου του Ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα έριξε τη βόμβα ότι " η Μόσχα θα πρέπει να λάβει μέτρα σε περίπτωση αμερικανικής στρατιωτικής συγκέντρωσης στην Κύπρο".

Η δήλωση αυτή ανκαι μη αναμενόμενη προκάλεσε έντονες συζητήσεις και προβληματισμό, όχι μόνο στη Λευκωσία και στις πρωτεύουσες των χωρών που συμμετέχουν στις τριμερείς, αλλά και σε διεθνή κέντρα αποφάσεων.

Ο κάθετος τρόπος που τοποθετήθηκε η Μόσχα και η ξεκάθαρη απειλή για λήψη μέτρων δεν είναι η συνηθισμένη ρητορική που χρησιμοποιεί το Υπουργείο Εξωτερικών της Ρωσίας. Συνήθως η Μόσχα είναι προσεκτική στις διατυπώσεις της, ειδικά όταν αναφέρεται σε χώρες που έχει στενές σχέσεις, όπως είναι η Κύπρος.

Επίσης μεγάλες απορίες προκαλεί ο τρόπος που δικαιολόγησε τη σκληρή ανακοίνωση της η Εκπρόσωπος Τύπου του Ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών. Όπως είπε στη δήλωση της οι πληροφορίες προέρχονται από διάφορες πηγές σχετικά με ενέργειες της Ουάσινγκτον να διασφαλίσει τη δυνατότητα συγκέντρωσης της στρατιωτικής παρουσίας της στην Κύπρο για την αντιμετώπιση "της αυξανόμενης ρωσικής επιρροής στην περιοχή υπό το φως της επιτυχούς επιχείρησης της ρωσικής αεροπορίας στη Συρία".

Πρόσθεσε δε ότι "η περαιτέρω στρατιωτικοποίηση του νησιού και η εμπλοκή του στην εφαρμογή σχεδίων των Αμερικανικών και του ΝΑΤΟ θα έχει αναπόφευκτα επικίνδυνες και αποσταθεροποιητικές συνέπειες για την ίδια την Κύπρο".

Η Μόσχα, δεν μπορεί παρά να λάβει υπόψη το αντιρωσικό υπόβαθρο αυτών των σχεδιασμών, είπε, σημειώνοντας ότι η Ρωσία θα πρέπει να λάβει μέτρα αντίδρασης σε περίπτωση εφαρμογής τους, όπως μεταδίδει το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων ΤΑSS.

ΕΡΜΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗΣ ΜΟΣΧΑΣ

Πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η δήλωση της Μόσχας αποτελούσε μια προειδοποίηση προς την Κύπρο, αλλά και προς τις ΗΠΑ για τον τρόπο που εξελίσσονται τα πράγματα στον ενεργειακό τομέα. Ως γνωστόν, με τις τριμερείς συμφωνίες και με την εμπλοκή δυτικών εταιρειών κολοσσών στις έρευνες για φυσικό αέριο, το παιχνίδι της ενέργειας βασικά μεταφέρεται στα χέρια των αμερικανών, Πέραν των όποιων οικονομικών επιπτώσεων θα έχει η Ρωσία, αν αύριο αρχίσει η πώληση φυσικού αερίου της Κύπρου, του Ισραήλ και της Αιγύπτου προς την Ευρώπη, το σημαντικό είναι ότι οι ΗΠΑ μέσω των φιλικών της αυτών χωρών θα ελέγχει τους ενεργειακούς δρόμους της ΝΑ Μεσογείου.Σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, η Ρωσία χάνει πολλαπλώς και μένει εκτός επιρροής στην περιοχή, αφού θα ελέγχει μόνο τη Συρία, αν παραμείνει στη χώρα αυτή ως έχει η κατάσταση με τον Άσαντ.

Το πρόβλημα για τη Ρωσία, όμως, είναι ευρύτερο αφού οι ΗΠΑ με τη συμφωνία των Πρεσπών ελέγχουν περίπου και τα Βαλκάνια. Αυτό σημαίνει ότι η Ρωσία αποκόπτεται στην κάθοδο της προς τη Μεσόγειο και απομονώνεται πάνω από τα στενά του Βοσπόρου. Και αυτό είναι που μπορεί να δικαιολογήσει και την αναθέρμανση των σχέσεων της Μόσχας με την ΄Αγκυρα. Μόλις η Ρωσία είδε ότι ταλαντεύονται οι σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας φρόντισε να ανοίξει παράθυρα συνεργασίας με την Άγκυρα, ώστε να έχει πρόσβαση προς τη Μεσόγειο.

Στο θέμα πάντως είναι σφήνα και η Τουρκία, η οποία πέραν των αντιδράσεων και προκλήσεων της κατά της Κύπρου και της Ελλάδας, αισθάνεται απομονωμένη από τις ενεργειακές εξελίξεις της περιοχής, αφού στην ουσία έμεινε εκτός νυμφώνος. Προφανώς η Άγκυρα θα είναι ικανοποιημένη από την προειδοποίηση της Ρωσίας προς την Κύπρο, αφού αυτό την εξυπηρετεί πολλαπλώς.

Πολλά απ'αυτά τα θέματα αναμένεται να συζητήσει ο Ρώσος πρόεδρος με τον πρωθυπουργό της Ελλάδας Αλέξη Τσίπρα στην επίσκεψη του στη Μόσχα. Η Ελλάδα λόγω της σχέσης της με την Κύπρο, αλλά και της συμμετοχής της στις τριμερείς με Ισραήλ και Αίγυπτο, σίγουρα θα ρωτηθεί από τους Ρώσους για το τι γίνεται στην περιοχή. Επίσης στις συνομιλίες Πούτιν-Τσίπρας αναμένεται να θιγούν και η συμφωνία των Πρεσπών (με την οποία η Μόσχα διαφωνεί) καθώς και η στρατιωτική ενίσχυση της βάση στη Σούδα από τους αμερικανούς.

Πάντως, οι ΗΠΑ δεν φαίνεται να ανησυχούν από τις αντιδράσεις της Μόσχας και συνεχίζουν να στηρίζουν τόσο τις τριμερείς όσο και την Exxon Mobil στη γεώτρηση της στο οικόπεδο 10. Οι ΗΠΑ φαίνεται ότι είναι ικανοποιημένες με τις συμμαχίες που διαμορφώνονται τόσο για τον ενεργειακό όσο και για τον γεωστρατηγικό έλεγχο της περιοχής. Μάλιστα, εντός των ημερών θα ανακοινωθεί και η συμμετοχή των ΗΠΑ στις τριμερείς συμφωνίες συνεργασίας, οπότε θα αναμένουμε την αντίδραση της Ρωσίας.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΕΔΡΙΑΣ

Μόλις έγινε γνωστή η αυστηρή προειδοποίηση της Μόσχας, η κυπριακή κυβέρνηση εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία απέρριψε με το πλέον κατηγορηματικό τρόπο τα όσα φέρεται να δήλωσε η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα για στρατικοποίηση της Κύπρου και λήψη μέτρων από πλευράς της Μόσχας.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Πρόδρομος Προδρόμου με γραπτή δήλωσή του ξεκαθαρίζει «ότι ουδέποτε ήταν στόχος μας ούτε και τώρα επιδιώκουμε στρατιωτικοποίηση της Κύπρου». Ο κ. Προδρόμου κάνοντας αναφορά στη γεωγραφική θέση της Κύπρου τονίζει με νόημα πως η Δημοκρατία παρέχει διευκολύνσεις για ανθρωπιστικής φύσεως επιχειρήσεις και αυτό μόνο σε περιπτώσεις που κάποιες χώρες υποβάλουν σχετικό αίτημα ή και έχουν κάποια σχετική με το θέμα αυτό Συμφωνία ή Μνημόνιο (MOU) με την Κυπριακή Δημοκρατία.

Στο σημείο αυτό ο κυβερνητικός εκπρόσωπος επικαλέστηκε σχετικά στοιχεία που κατατέθηκαν από τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Χριστοδουλίδη στη Βουλή των Αντιπροσώπων.

Το 2017 δόθηκαν από τη Δημοκρατία διευκολύνσεις σε αεροδρόμια της χώρας σε 672 περιπτώσεις και διευκολύνσεις ελλιμενισμού σε άλλες 225 στα λιμάνια της Κύπρου. Στη διάρκεια του φετινού χρόνου και μέχρι τις 29 Οκτωβρίου είχαν παραχωρηθεί διευκολύνσεις σε 212 περιπτώσεις στα αεροδρόμια και σε 207 περιπτώσεις στα λιμάνια της Κύπρου, καταλήγει η γραπτή δήλωση του Πρόδρομου Προδρόμου.

ΑΜΕΣΗ ΑΝΤΙΔΡΑΣΗ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΗ

Την ίδια ώρα ο Υπουργός Εξωτερικών, Νίκος Χριστοδουλίδης μόλις έγινε γνωστή η δήλωση της Ρωσίας,  ανέλαβε την πρωτοβουλία και είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον ρώσο ομόλογο του Σεργκέι Λαβρόφ και συμφώνησαν να συναντηθούν τους αμέσως επόμενους μήνες.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΥΠΕΞ, στη διάρκεια της τηλεφωνικής επικοινωνίας οι δυο τους συζήτησαν τρόπους ενίσχυσης των διμερών σχέσεων, τις εξελίξεις στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου και θέματα που άπτονται των σχέσεων Ε.Ε - Ρωσίας.

Ανασκόπησαν επίσης τις διμερείς σχέσεις Κύπρου- Ρωσίας και αντάλλαξαν απόψεις αναφορικά με πιθανούς τρόπους περαιτέρω ενίσχυσης τους.

ΔΗΛΩΣΗ ΠΡΟΔΡΟΜΟΥ

Συνεχίζοντας τις απαντήσεις της η Λευκωσία μέσω του κυβερνητικού εκπροσώπου ανακοίνωσε ότι ως ένα ανεξάρτητο κράτος, μέλος της ΕΕ, η Κύπρος καθορίζει ανάλογα τις διεθνείς σχέσεις και την εξωτερική πολιτική της, χωρίς αυτό να επηρεάζει ή να εμποδίζει το γεγονός ότι η χώρα έχει εξαιρετικές σχέσεις και με τη Ρωσία..

Παράλληλα υπογράμμισε πως οι επιλογές της εξωτερικής πολιτικής της Κύπρου ανήκουν στην Κυβέρνησή της και στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, και η Κύπρος ως κράτος μέλος της ΕΕ ακολουθεί την πολιτική της ‘Ενωσης .

Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων με αφορμή τις χθεσινές δηλώσεις της εκπροσώπου Τύπου του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών, Μαρίας Ζαχάροβα, ο κ. Προδρόμου ανέφερε πως «επειδή έγινε λόγος για στρατικοποίηση πρέπει να υπογραμμίσουμε το προφανές, ότι καμιά προσπάθεια στρατικοποίησης δεν γίνεται στην Κύπρο».

«Τουναντίον προσπαθούμε να επιλύσουμε το Κυπριακό, που είναι πρόβλημα κατοχής και παρουσίας κατοχικού στρατού. Να φύγει ο στρατός θέλουμε», υπογράμμισε, επαναλαμβάνοντας πως «δεν γίνονται προσπάθειες στρατικοποίησης και αυτή η παρατήρηση δεν μπορεί να αφορά την Κυπριακή Δημοκρατία».

Στις  δηλώσειςτου  ο κ. Προδρόμου ανέφερε πως «η χώρα μας έχει διεθνείς συμφωνίες με πάρα πολλά κράτη με τα οποία διατηρούμε στενές σχέσεις, και στο πλαίσιο αυτό, όπως είπαμε χθες, παρέχονται διευκολύνσεις κατ΄ εξοχήν για ανθρωπιστικούς σκοπούς. Δεν τίθεται θέμα καμιάς στρατικοποίησης».

Ερωτηθείς αν μετά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχαν οι Υπουργοί Εξωτερικών Κύπρου και Ρωσίας το θέμα που αφορά τους χειρισμούς της Κύπρου σε ό,τι αφορά διευκολύνσεις που παρέχει, θεωρείται λήξαν, ο Εκπρόσωπος είπε ότι «δεν νομίζω ότι μπορεί κανείς να συζητήσει για αυτές τις διευκολύνσεις».

«Η Κύπρος και στο πλαίσιο των τριμερών σχέσεων συνεργασίας αναπτύσσει διαρκώς τις σχέσεις της, όπως θα έκανε οποιοδήποτε ανεξάρτητο κράτος με γνώμονα τα συμφέροντα των Κυπρίων πολιτών, αλλά και τη σταθερότητα και την ασφάλεια στην περιοχή μας», σημείωσε.

Επεσήμανε πως «η ασφάλεια στην περιοχή μας από άλλους παράγοντες απειλείται και συγκεκριμένα από τις ενέργειες στις οποίες προβαίνει διαρκώς η Τουρκία».

Ο κ. Προδρόμου ανέφερε πως στην τηλεφωνική επικοινωνία των Υπουργών Εξωτερικών Κύπρου – Ρωσίας, όπως ο Υπουργός Εξωτερικών της Κυπριακής Δημοκρατίας έχει δηλώσει, «επιβεβαιώθηκε ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έχει φιλικές, στενές σχέσεις με τη Ρωσία, συζητήθηκε και η μελλοντική ανταλλαγή επισκέψεων. Οι σχέσεις αυτές είναι σταθερές και διατηρούνται», σημείωσε.

Είπε ακόμη πως η Κυπριακή Δημοκρατία είναι κράτος μέλος της ΕΕ και ακολουθεί τις επιλογές που κάνει η ΕΕ στη διεθνή σκηνή.
«Στο πλαίσιο που υπάρχει κάποιος βαθμός ελευθερίας ασκείται με γνώμονα τα κυπριακά συμφέροντα, αλλά δεν μπορεί να αμφισβητείται από κανένα αυτή η θέση της Κύπρου ως κράτος μέλος της ΕΕ και ο προσανατολισμός που αυτό σημαίνει», επεσήμανε.

Υπογράμμισε πως «αυτό δεν μας φέρνει σε αντίθεση με καμιά από τις τρίτες χώρες, όπως είναι η Ρωσία, με την οποία διατηρούμε ιδιαίτερες σχέσεις».

Ερωτηθείς αν δόθηκαν εξηγήσεις από πού πηγάζει η ενόχληση της Ρωσίας και σε παρατήρηση δημοσιογράφου ότι μπορεί να πηγάζει από την εξαγγελία για ενεργότερο ρόλο των ΗΠΑ στις τριμερείς συνεργασίες, ο Εκπρόσωπος είπε ότι «κανείς δεν πρέπει ή δεν μπορεί να ενοχλείται από το γεγονός ότι η Κύπρος προσπαθεί με ισορροπημένο τρόπο να παίξει ένα ρόλο πυλώνα σταθερότητας στην περιοχή».

Αυτό είναι που κάνει η εξωτερική μας πολιτική, με τις πολύ στενές σχέσεις τόσο με το Ισραήλ, όσο και με τους Παλαιστίνιους, με την Αίγυπτο, με την Ιορδανία, με τις αραβικές χώρες της περιοχής. Βεβαίως, η Κύπρος προσπαθεί διαρκώς να επεκτείνει αυτές τις σχέσεις και με κράτη της ΕΕ, σημείωσε.

Πρόσθεσε πως «αυτές είναι σχέσεις συνεργασίας, δεν μπορεί να ενοχλήσουν κανένα και, βεβαίως, τα όσα η ειδική στρατηγική, γεωγραφική θέση της Κύπρου μας επιτρέπει να προσφέρουμε σε χώρες, με τις οποίες συνεργαζόμαστε, δεν μπορεί να εκλαμβάνονται ως στρατιωτικές κινήσεις, (και) δεν είναι».

 

TAGS:
Print Friendly and PDF

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ